Podstawowe wskaźniki analizy finansowej cz. 7 – wskaźniki rotacji


Wskaźnik rotacji aktywów (z ang. Asset Turnover)

Wzór:

Wartość tego wskaźnika obrazuje jaki przychód został wytworzony przez jednostkę pieniężną aktywów. Mierzymy więc efektywność (wydajność) wykorzystania aktywów przez firmę (innymi słowy produktywność aktywów). Generalnie – im większa wartość tego wskaźnika, tym lepiej. Wszystko jak zwykle zleży jednak od branży. W branżach kapitałochłonnych (np. przemysł wydobywczy) wartości tego wskaźnika będą stosunkowo mniejsze. Istotna jest dynamika zmian wartości tego wskaźnika, jeśli jego wartość maleje, może to oznaczać nadmierne inwestycje.

Przychody ogółem w powyższym (oraz poniższym) wzorze można zastąpić samymi przychodami ze sprzedaży. Aktywa mogą być uśrednione (wyliczona średnia ze stanu aktywów na początku i końcu danego okresu). Czasem aktywa zastępuje się środkami trwałymi.

Można również zastosować alternatywną wersję:

Suma aktywów może być w kolejnym kroku rozbijana na poszczególne składniki np. zapasy, należności, zobowiązania.

Wskaźnik rotacji zapasów w dniach (z ang. Inventory Turnover)

Wzór:

Wartość wskaźnika rotacji zapasów odpowiada na pytanie: co ile dni odtwarzane są zapasy (by uzyskać odpowiedni przychód ze sprzedaży), jak szybko zapasy opuszczają magazyn. Zapasy można również dzielić na kolejne ich kategorie, w ten sposób przeprowadzimy bardziej szczegółową analizę, która jest wskazana, jeśli wskaźnik rotacji zapasów w dniach będzie wykazywał niezadawalające dla nas wartości (lub pogorszeniu ulegnie jego wartość w kolejnych okresach).

Im niższa wartość tego wskaźnika tym lepiej, bowiem na krótszy czas zamrażamy środki pieniężne w zapasach. Oczywiście, jak zwykle wszystko zależy od branży. Jeśli sprzedajemy sprzęt AGD, wówczas trudno będzie uzyskać wyniki, takie jakie osiąga branża spożywcza. Pamiętając o tym, że zapasy generują koszty warto zawsze dbać o to, by wskaźnik rotacji zapasów w dniach był możliwie krótki.

Czasem zamiast przychodów ze sprzedaży stosuje się we wzorze koszty sprzedanych towarów oraz produktów. Trzeba pamiętać, że do porównań zmian wartości wskaźnika w czasie należy zawsze stosować ten sam wzór.

Wskaźnik rotacji należności w dniach (z ang. Receivables Turnover)

Wzór:

Wskaźnik ten w niektórych źródłach nazywany jest także cyklem inkasa należności. Wartość wskaźnika rotacji należności odpowiada na pytanie: jak długo w należnościach krótkoterminowych zamrożone są środki pieniężne (po ilu dniach następuje spłata należności). Stosując średnie dzienne przychody ze sprzedaży eliminujemy efekt sezonowości (w niektórych branżach jest to szczególnie istotne).

Znając wartość tego wskaźnika możemy wstępnie ocenić, czy odbiorcy na czas regulują swoje zobowiązania wobec nas. Ważna jest też analiza tendencji. Wydłużenie cyklu inkasa może mieć bowiem poważne konsekwencje dla płynności finansowej firmy.

Kiedy obliczamy średnie dzienne przychody ze sprzedaży warto uwzględniać jedynie sprzedaż kredytową oraz eliminować niezwiązaną bezpośrednio z działalnością (np. sprzedaż budynku). W przeciwnym razie wynik zostanie zniekształcony.

Wskaźnik rotacji zobowiązań w dniach (z ang. Payables Turnover)

Wzór:

Wartość wskaźnika rotacji zobowiązań odpowiada na pytanie o długość (w dniach) średniego cyklu regulowania zobowiązań krótkoterminowych (po ilu dniach spłacamy zobowiązania wobec np. dostawców). Odpowiada także na pytanie o naszą wiarygodność na rynku. Wartość tego wskaźnika obrazuje płynność płatniczą. Jeśli tendencja jest taka, że wartość wskaźnika maleje z okresu na okres, to wówczas mamy relatywnie względem zobowiązań coraz więcej wpływów na ich pokrycie. Należy także pamiętać, że kredyt kupiecki kosztuje, nawet jeśli nie jest on ujęty w sposób formalny w cenie zakupu.

W powyższych wzorach liczbę 365 można zmienić na np. 91, wówczas obliczenia będą kwartalne, a nie roczne.

Można też stosować alternatywne wersje 3 powyższych wzorów. Mianownik staje się licznikiem, licznik – mianownikiem i nie mnożymy ilorazu przez 365. Wydaje mi się jednak, że interpretacja wartości tak skonstruowanych wskaźników jest trudniejsza.

Print Friendly, PDF & Email